PDA

View Full Version : đố kỵ là gì?


bacsy
26-04-2010, 02:38 PM
Bình thường, chúng ta thường thấy trẻ em hay giành nhau đồ chơi đẹp. Đứa này ganh đứa kia chỉ vì đòi phần hơn. Sự việc tưởng như rất bình thường nhưng lại không bình thường tý nào, bởi lẽ những tính cách trẻ con ấy cứ như một bóng ma đeo đuổi con người trong suốt cuộc đời.

Độ tuổi từ mẩu giáo đến lớp 12 thì không tính làm gì, nhưng ngay cả khi vào đại học, sự tranh giành ngây ngô ngày nào đã chuyển hóa thành sự đố kỵ, tệ hơn nữa là sự ganh ghét hơn thua. Đứa ham chơi thì ghét đứa ham học và tìm cách rủ rê, nói xấu để lôi kéo bạn bè xuống ngang bằng với chuẩn thấp kém của mình. Đến khi đi làm thì người làm ít, làm dở, làm biếng lại kỳ thị với những tài năng đang phấn đấu vươn lên. Tệ hại nhất là sự lôi kéo bè phái, mượn danh nghĩa tập thể để trù dập, loại trừ, hoặc ép buộc người khác phải tuân theo.

Với những sự việc trên, ta có thể hình dung một cách trực quan rằng: ”Trâu cột thì ghét trâu ăn”. Chừng nào nhà nước chưa tiêu vong thì câu nói này vẫn còn đúng. Với những thủ đoạn nham hiểm nhiều người đã bất chấp tất cả để thỏa mãn sự đố kỵ của mình nhằm giành cho được những lợi ích sai trái mà không hề nghĩ đến đạo đức con người và sự phát triễn đi lên của xã hội.

Vậy đố kỵ là gì?

Theo cách hiểu thông thường, thì tính đố kỵ là tính thù ghét những ai có cái gì đó, điều gì đó hơn mình, được nhiều quyền lợi hơn mình. Thái độ đố kỵ là tỏ ra khó chịu khi thấy người khác được hơn mình. Trong lớp học thấy có người học giỏi hơn; trong cơ quan thấy có người vượt trội về năng lực chuyên môn; trong tranh luận, mạn đàm thấy có người tỏ ra thông hiểu nhiều lĩnh vực, thậm chí nghe người ta nói khúc chiết mạch lạc, mà cũng tỏ ra khó chịu(?)... Chính cái khó chịu, bực bội trong lòng ấy là nguồn cơn tiềm tàng của sự đố kỵ. Thường là trong công việc, cứ khi bắt đầu có chút quyền lợi thì cũng nẩy sinh thái độ hơn thua, đụng chạm quyền lợi với người này người khác. Nếu không phải là người có cái tâm trong sáng, thì lúc đó tâm đố kỵ sẽ xuất hiện. Sự nguy hiểm của tâm đố kỵ chính là ở chỗ ác tâm, nhiều khi mang lòng thù ghét, thậm chí nghĩ ra cách làm hại người có những cái hơn mình. Mà sự đời thường là mỗi khi yêu nhau, vun đắp cho nhau thì cuộc sống vô cùng êm ả, bình dị. Nhưng hễ khi bị người nào đó rắp tâm hãm hại mình bằng cách này hay cách khác, thì cuộc sống trôi qua một cách nặng nề, bức xúc, có khi chẳng khác gì địa ngục.

Đố kỵ có mặt tốt không?

Theo tôi, nếu xét về một khía cạnh rất nhỏ nào đó, lúc mà sự đố kỵ chưa được bộc lộ, chưa thể hiện thành hành vi thì nó chỉ mang ý nghĩa cạnh tranh và vẫn có một số ưu điểm nhất định như:

1. Có ý nghĩa cạnh tranh, là động lực thúc đẩy cá nhân phát triễn. Người yếu kém sẽ tìm cách nâng cao trình độ, năng lực của bản thân để khỏi thua kém người khác, thoát ra khỏi “Chủ nghĩa trung bình”

2. Có ý nghĩa giáo dục, vì qua những biểu hiện của sự đố kỵ mọi người sẽ rút ra được những kinh nghiệm nhất định, hiểu rõ hơn về nguyên nhân của những mâu thuẩn và tìm cách điều chỉnh nó. Mặt khác tính đố kỵ của người này cũng là một trong những đối trọng của sự tự cao tự đại của người khác.

Nhưng cùng với những ưu điểm nhỏ ấy là hậu quả vô cùng khũng khiếp. Bản chất và hành vi của sự đố kỵ luôn đi ngược với định hướng văn hóa, đạo đức, lối sống tốt đẹp của con người. Một khi sự tính đố kỵ nằm trong một tâm địa hẹp hòi, bảo thủ, cầu lùi thì họ sẽ không chừa bất cứ thủ đoạn hèn hạ nào.

babybambi_88
26-04-2010, 06:45 PM
Lòng đố kỵ như ngọn sóng âm ỉ trong lòng, nếu không chế ngự kịp thời sẽ bùng phát thành con sóng lớn, gây tác hại khó lường.



Một câu chuyện ngụ ngôn kể rằng có người đàn ông rất may mắn, ước gì được nấy. Tuy nhiên, đi kèm với sự may mắn đó là điều kiện: Bất cứ điều gì ông ta ước, người hàng xóm sẽ có gấp đôi.



Thế là khi ông ta sở hữu ngôi nhà đẹp, người hàng xóm liền có một dinh thự lỗng lẫy. Ông ta ước mình giàu có, người hàng xóm có hẳn một mỏ vàng...

Không chịu được sự "bất công" đó, người đàn ông may mắn liền ước mình bị mù một mắt để người hàng xóm bị mù cả hai!

Chính lòng đố kỵ đã tạo nên sự nhỏ nhen, biến thành cảm giác hận thù và suy nghĩ mù quáng cho ông ta: thà kém may mắn hơn một chút để người khác đau khổ hơn mình thay vì chọn điều ngược lại.

Trong cuộc sống hàng ngày cũng vậy, biết dẫu đằng sau lời khen, cái bắt tay chúc mừng chiến thắng chính là những ánh mắt ghen ghét, bực tức. Sự đố kỵ tạo nên cảm giác bực bội, khó chịu khi người khác giỏi hơn, đẹp hơn, hạnh phúc hơn mình... nó có thể xảy ra với tất cả mọi người.

Vậy làm thế nào để xóa bỏ những cảm giác, suy nghĩ tiêu cực và biến chúng thành điều tốt đẹp?

1. Hãy thành thật với bản thân: Tự vấn xem điều gì làm bạn ganh ghét người khác. Thực ra, khi đố kỵ với ai đó cũng đồng nghĩa với việc bạn đang thua kém họ. Hãy nhớ, khi không thích ai chính là lúc bạn đang thể hiện sự yếu kém của mình.

2. Nhận ra và thật sự hiểu nó: Một trong những cách hữu hiệu để đối phó với lòng đố kỵ là nhìn nhận và hiểu nó. Có nhiều người không nhận ra rằng cảm giác tức giận khi mình thua thiệt ai đó chính là lòng đố kỵ. Những lúc như vậy, bạn sẽ khó điều chỉnh hành vi của bản thân.

3. Khóc một chút: Khi bạn thua ai đó và nhỏ vài giọt nước mắt, chẳng sao cả, sẽ không ai chê cười khi bạn kém một đối thủ lớn hơn. Nước mắt sẽ làm bạn nguôi ngoai ngọn lửa nhỏ trong lòng.

4. Tìm một ai đó để trò chuyện: Tất nhiên, đây phải là người có kinh nghiệm giải quyết vấn đề. Họ sẽ cho bạn những lời khuyên xác đáng để thay đổi tình hình.

5. Không so sánh mình với người khác: Thói quen này hoàn toàn không tốt, nó sẽ làm bạn cảm thấy mệt mỏi và bị thua thiệt về mọi thứ. Tốt nhất, hãy sống thoải mái và hài lòng với những gì mình có.

6. Biến thành động lực để cố gắng phấn đấu: Người Việt có câu: "Thua keo này ta bày keo khác", vì vậy, hãy phân tích xem tại sao mình kém hơn người khác. Sau đó, hãy biến sự thua sút đó thành động lực để nỗ lực hơn.

7. Cần có suy nghĩ tích cực: Bạn đừng chỉ nhìn vào chiến thắng của người khác mà đem lòng ghen tức. Thực ra, ai cũng có những vấn đề, khó khăn riêng của mình. Nghĩ kỹ xem, chắc chắn họ cũng có những điểm yếu đấy.

8. Sự "giàu có" của bản thân: Một gia đình hòa thuận, công việc đúng sở thích... đó là những thứ quý giá mà không phải ai cũng có. Khi lòng đố kỵ nhen nhúm, bạn hãy nghĩ về những điều này. Có thể bạn chưa giàu nhưng bạn thông minh, bạn không đẹp nhưng bạn là người tinh tế, duyên dáng...

9. Dành thời gian cho những niềm vui, đó có thể bữa ăn cùng gia đình, bạn bè; hẹn hò với người yêu đi xem bộ phim yêu thích... Nói chung, hãy làm bất cứ điều gì khiến bạn thoải mái, niềm vui sẽ giúp bạn quên đi những suy nghĩ nhỏ nhen của mình.

10. Giảm lòng đố kỵ bằng chuỗi suy nghĩ: Đầu tiên, hãy nghĩ về thành công của mình và nhận thấy rằng thật may mắn khi "sở hữu" chúng. Tiếp theo, nghĩ về niềm hạnh phúc của người thân, cảm thấy vui vì họ xứng đáng được như vậy.

Sau đó, nghĩ tương tự như thế về một người quen và sau cùng là nghĩ về một người bạn đang đố kỵ. Bằng cách này, khi nghĩ đến "người đáng ghét" đó, những cảm giác tiêu cực trong bạn hầu như không còn.